W konsekwencji wydania przez cesarza zachodniej części Cesarstwa Rzymskiego Konstantyna Wielkiego oraz cesarza wschodniej części Licyniusza w 313 roku edyktu mediolańskiego gwarantującego wolność wyznania wiary w Cesarstwie gwałtownie rosła liczba nowych chrześcijan. Tym samym pojawiła się potrzeba zapewnienia znacznie większych budowli dla sprawowania kultu. Potrzebę tę zaspokoiły budowy bazylik. Forma kościoła bazylikowego wywodziła się z rzymskiej bazyliki sądowej. W nowych, obszernych chrześcijańskich bazylikach duchowni i wierni także byli od siebie oddzielani niską przegrodą, zbudowaną z marmuru lub z drewna.
Ikonostas wywodzi się więc wprost od templonu świątyń bizantyńskich. Początkowo elementem rozdzielającym główną nawę od prezbiterium była niewysoka, kamienna, marmurowa lub ażurowa barierka. Od czasów Justyniana I Wielkiego templon upiększano kolumienkami, które u góry były łączone architrawem. Później dodano także bramkę, z czasem zastępowaną zasłoną rozciągniętą między filarami. W okresie między III a VII w. powstało kilka sposobów oddzielania przestrzeni liturgicznej od miejsc dla wiernych. W Armenii stosowano zasłonę, dwie zasłony w Chaldei (zasłonę wielkiej bramy i zasłonę ołtarza), w Etiopii ażurowe przegrody otaczające ołtarz z czterech stron, kamienne przegrody w Persji, a drewniane przepierzenia w Syrii.