W okresie patrystycznym, zwłaszcza w kościołach o tradycji świętowania Paschy w rocznicę śmierci Chrystusa (14 nissan), zwanych stąd kwartodecymanami, misterium krzyża, śmierć Chrystusa były w centrum celebracji. Były one jednak rozumiane na sposób kerygmatyczny: Chrystus swą śmiercią pokonał śmierć. Jeden z kaznodziejów IV w., Chromacjusz z Akwilei, znajdujący się pod wpływem tej tradycji głosił:
We fragmencie tym ważne miejsce zajmuje tajemnica Wcielenia Syna Bożego: „Życie zeszło do śmierci”, „śmierć została unicestwiona w chwili nadejścia życia”. Równowagę między kontemplacją śmierci i zmartwychwstania uzyskano właśnie dzięki zachowaniu więzi między Wcieleniem a misterium paschalnym. Rozumienie roli dwóch natur Chrystusa w tajemnicy śmierci i zmartwychwstania, pozwoliło głosić złamanie ościenia śmierci przez naturę boską Zbawiciela i wyzwolenie natury ludzkiej spod jej panowania. Wraz z tendencjami jurydycznymi w teologii, uwaga teologów zwróciła się ku teorii zadośćuczynienia sprawiedliwości Bożej za grzechy ludzkie przez ofiarę Chrystusa złożoną na krzyżu.