Kicz jest niezbędnym elementem sztuki jako systemu artystycznego. W ocenie wartości artystycznej dzieła sztuki i kicz się wykluczają, ale jako pojęcia przeciwstawne i zwalczające się, paradoksalnie pozostają sobie nawzajem potrzebne. W kiczu, podobnie jak w sztuce, dominuje funkcja estetyczna, cechuje go również uporządkowanie naddane i posługiwanie się takim samym repertuarem znaków. Różnica tkwi, jak twierdzi Hendrykowski, w sposobie użycia i korzystania z tego repertuaru: dzieło sztuki wytrąca znaki z inercji ich dotychczasowego użycia, gdy tymczasem kicz te same znaki, naznaczone uprzednio przez sztukę, reprodukuje, utrwalając nadaną im wcześniej funkcję estetyczną. Ponadto sztuka potrzebuje kiczu, ponieważ czując się przez kicz zagrożona, wytwarza „przeciwciała”; w ten sposób triumfuje nad kiczem od wielu stuleci, chociaż do całkowitej eliminacji kiczu dojść nie może – sztuka straciłaby wówczas swoją własną tożsamość: przeciwnik, którego zwalcza, jest mu bowiem koniecznie potrzebny do życia