W historii badań nad hipnozą istotny był spór między dwoma francuskimi badaczami. Jean-Martin Charcot uważał hipnozę za stan psychopatologiczny, występujący wyłącznie u osób z zaburzeniami psychicznymi. Z kolei Hippolyte Bernheim definiował ją jako zjawisko psychologiczne, które może wystąpić również u ludzi zdrowych. Późniejsze badania naukowe potwierdziły słuszność stanowiska Bernheima.
Podatność na hipnozę thumb|520px|Ilustracje przedstawiające eksperymenty z hipnozą z książki Karolya Laufenauera z 1899 Podatność na hipnozę jest powiązana z podatnością na sugestię, definiowaną jako tendencja osoby zahipnotyzowanej do akceptowania komunikatów przy jednoczesnym zawieszeniu krytycznego osądu. Kolejnym czynnikiem determinującym tę podatność jest zdolność do absorpcji (ang. absorption), czyli umiejętność ignorowania bodźców zewnętrznych spoza obszaru aktualnego skupienia uwagi. Istotną rolę odgrywa również skłonność do dysocjacji (ang. dissociation), rozumiana jako tendencja do wyłączania ze świadomości poszczególnych bodźców percepcyjnych, wspomnień czy aktywności ruchowej, co skutkuje ich odbieraniem przez osobę zahipnotyzowaną jako zjawisk niezależnych od jej woli.