Natomiast bardziej skomplikowane pełniły różne funkcje: dydaktyczne, symboliczne, historyczne i estetyczne.
Materiały wykorzystywane w iluminatorstwie Zdobienie tekstu było żmudnym i bardzo kosztownym procesem. Jako barwniki używane były drogie składniki.
Do uzyskania barwy czerwonej stosowano ochrę, cynober, tlenek ołowiu, karmin, vermiculum (barwnik karmazynowy uzyskiwany z tzw. czerwca (łac. Kermes ilicis, Kermes vermilio), małego pluskwiaka żyjącego na korze dębu i zawierającego kwas karminowy, zwany też karminem lub koszenilą), drzewa pernambukowego (brezylka ciernista), tzw. smoczej krwi (żywicy z palmy Calamus draco) czy marzanny barwierskiej. Barwy purpurowej używano w starożytności i średniowieczu do ozdabiania szczególnie cennych rękopisów pisanych złotem lub srebrem.
Kolor żółty uzyskiwano z ochry, aurypigmentu (minerał z grupy siarczków), tlenku ołowiu, szafranu, rezedy żółtej (bylina z rodziny rezedowatych, zawiera barwiącą na żółto luteinę).