Faktyczny upadek Niniwy miał miejsce w 612 r. p.n.e. po tym, jak Asyria została znacznie osłabiona przez serię wojen domowych między rywalizującymi pretendentami do tronu. Dawni poddani wykorzystali te wydarzenia i uwolnili się od jarzma asyryjskiego. Asyria została zaatakowana w 616 roku p.n.e. przez sprzymierzone siły Medów, Scytów, Babilończyków, Chaldejczyków, Persów, Kimerów i Elamitów. Niniwa została oblężona i zdobyta w 612 r. p.n.e. Syn Aszurbanipala, Sin-szarra-iszkun (trzeci z czterech królów rządzących po Asurbanipalu) rządził wówczas jako król Asyrii. Prawdopodobnie został zabity, broniąc swojego miasta podczas oblężenia, choć zapisy są fragmentaryczne. Aszur-uballit II zastąpił go jako ostatniego króla niezależnej Asyrii, rządząc z Harranu, ostatniej stolicy Asyrii do 605 r. p.n.e. Asyria przetrwała jako okupowana prowincja i geopolityczny podmiot, dopóki nie została rozwiązana przez Arabów po islamskim podboju Mezopotamii w VII wieku n.e. Obszar ten jest nadal zamieszkany przez chrześcijan mówiących językiem wschodnim aramejskim, którym posługuje się rdzenna ludność asyryjska.
E.J. Sweeney utożsamia Sardanapala z Aszur-da’’in-apla, synem Salmanasara III, który prowadził bunt przeciwko ojcu.