Дискриминацијата при вдомување во Соединетите Држави се однесува на историските и сегашните пречки, политики и предрасуди кои го спречуваат правичниот пристап до домувањето. Дискриминацијата при вдомувањето станала поизразена по укинувањето на ропството во 1865 година, обично како дел од законите на Џим Кроу кои спроведувале расна сегрегација. Сојузната влада не почнала да презема мерки против овие закони до 1917 година, кога Врховниот суд ги укинал уредбите со кои им забранувале на црнците да имаат или поседуваат градби во населбите со бело мнозинство, во случајот „Бјукенан против Ворли“. Сепак, сојузната влада, како и месните власти продолжиле да бидат директно одговорни за дискриминацијата во домувањето преку договорите за црвени линии и расни ограничени сè до Законот за граѓански права од 1968 година.

Овој закон вклучувал законодавство познато како Закон за исправно вдомување, кое го прави незаконско за сопственикот да дискриминира или претпочита потенцијален закупец врз основа на нивната раса, тон на кожа, религија, пол, национално или етничко потекло, кога рекламира или преговара за продажба или изнајмување на домување. Ваквата заштита е проширена и на други „заштитени класи“ вклучително и инвалидитет и семејниот статус. И покрај овие напори, студиите покажале дека дискриминацијата во домувањето сè уште постои и дека сегрегацијата што произлегува од тоа довела до разлики во богатството, образованието и здравјето.Shapiro, Thomas and Jessica Kenty-Drane. 2005. "The Racial Wealth Gap," in Cecilia A. Conrad,　John Whitehead, Patrick Mason, and James Steward (уред.) African Americans in the U.S. Economy. стр. 175- 181, Lanham: Rowman and Littlefield Publishers, Inc. Распространетоста на дискриминацијата во домувањето и црвените линии во Соединетите Држави довела до широки влијанија врз различни аспекти на структурата на општеството, како што се нееднаквоста во домувањето и образовната нееднаквост. Овие феномени можат да бидат видени низ објективот на критичката расна теорија како примери на системски расизам.

Историја По завршувањето на Граѓанската војна и укинувањето на ропството, биле воведени Законите за Џим Кроу. Овие закони довеле до дискриминација на расните и етничките малцинства, особено кон црнците. Додека законите за Џим Кроу се ширеле низ југот, на север биле спроведувани посуптилни дискриминаторски практики. Помеѓу 1900 и 1920 година, имало раст на црнечкото население, од кои многу се преселиле на север како дел од Големата црнечка преселба. Ова довело до реакција од страна на белците во северните градови, поттикнувајќи ја дискриминацијата при вдомување и сегрегацијата во станбените простории, кои претходно не биле толку видливи. Институционалните алатки како што се зонирање и расно ограничените договори биле користени како начин да биде запрено ширењето на црнците во населбите на белците. Во 1926 година, договорите за расно ограничување биле потврдени од случајот на Врховниот суд, „Кориган против Бакли“. По оваа пресуда, овие договори станале популарни низ целата земја како начин да бидат гарантирани белите, хомогени населби. Во случајот „Евклид против Емблер“ во 1926 година, Врховниот суд исто така го потврдил ексклузивното зонирање.

Петнаесет сојузнодржавни судови ги послушале уредбите со кои било наметнато одбивањето на домување на црнците и другите малцински групи во областите со белци. Во случајот на Врховниот суд од 1917 година, „Бјукенан против Ворли“, судот пресудил дека уредбата во Луисвил, Кентаки, со која им е забранувано на црнците да поседуваат или имаат згради во кварт со мнозинство белци, и обратно, е неуставна. Меѓутоа, по оваа одлука, деветнаесет сојузни држави почнале правно да поддржуваат „договори“ меѓу сопствениците на имот да не изнајмуваат или продаваат домови на расните или етничките малцинства. Иако договорите подоцна биле направени незаконски во 1948 година, сепак им било дозволувано да бидат во приватни откупувања.Silver, Christopher (1997). "The Racial Origins of Zoning in American Cities". In Thomas, J. M.; Ritzdorf, M.. Urban Planning & the African American Community: In the Shadows. Thousand Oaks, CA: SAGE Publ.. .

Сојузната администрација за домување била одговорна за голем дел од дискриминацијата за домување во Соединетите Држави поради експлицитните расни дискриминаторски политики. Администрацијата верувала дека дозволувањето на црнците да живеат во соседството на белците ќе ја намали вредноста на имотот. Ова оправдување, сепак, било отфрлено бидејќи црнците биле подготвени да платат повисоки цени за да живеат во тие населби. Сојузната администрација исто така била одговорна за негирање на осигурувањето на хипотека на црнечките населби, практика позната како „поставување црвена линија“ (англиски: redlining). Ова подразбира категоризирање на населбите според нивото на ризик за кредитирање. Ова ниво на ризик во голема мера зависел од расниот состав на овие населби. Прирачникот за преземање на Сојузната администрација експлицитно охрабрува „забрана на искористување на имотите, освен со расата за која се наменети“. Поттикнати од Сојузната администрација, планските градители воспоставите откупувачки ограничувања за да ги задржат белечките населби.

Предлог-законот за војници им овозможувал на многу ветерани да станат сопственици на куќи, што довело до растот за домување. Сепак, овој предлог-закон не ги поддржал црнците ветерани на ист начин бидејќи хипотеките и заемите не биле обезбедувани од Министерството за ветерани на Соединетите Држави, туку од приватни хипотекарни заемодавачи кои често дискриминирале преку поставување црвена линија. Левитаун била населба изградена за да обезбеди поволни станови за ветераните кои се вратиле од Втората светска војна, но инвеститорот одбил да им дозволи на лица кои не се белци, да живеат таму. Сојузната администрација ја поддржала оваа одлука со одобрување заеми и обезбедување расно ограничени дела.

Дури со Законот за праведно домување, донесен како Наслов VIII од Законот за граѓански права од 1968 година, сојузната влада ги направи првите конкретни чекори за да ги оцени сите видови дискриминација во домувањето за неуставни."President Signs Civil Rights Bill; Pleads for Calm" New York Times, April 12, 1968. Законот експлицитно ги забранувал практиките на дискриминација во домувањето вообичаени во тоа време, вклучително и филтрирање на информации за достапноста на домот, расно управување, блокада и поставување црвени линии.Yinger, John. 1998. "Closed Doors Opportunities Lost: the continuing cost of housing Discrimination." New York: Russell Sage Foundation мини| Поставување црвени линии во Милвоки.

Закон за праведно вдомување

Законот за праведно вдомување бил донесен на повик на претседателот Линдон Џонсон. Конгресот го усвоил сојузниот Закон за праведно вдомување (кодификуван на 42 USC 3601-3619, казни за прекршување на 42 USC 3631) Наслов VIII од Законот за граѓански права од 1968 година само една недела по атентатот кон Мартин Лутер Кинг Јуниор.

Законот за праведно вдомување вовел значајни сојузни механизми за спроведување.

Тоа го забранило:

Одбивање да биде продадено или изнајмувано живеалиште на кое било лице поради раса, боја на кожа, религија, пол или национално потекло. Дискриминација врз основа на раса, боја, религија или национално потекло во условите, условите или привилегијата за продажба или изнајмување на живеалиште. Рекламирање за продажба или изнајмување на живеалиште што укажува на предност за дискриминација врз основа на раса, боја на кожа, религија или национално потекло. Принудување, закана, заплашување или мешање во уживањето или остварувањето на правата за домување на една личност врз основа на дискриминаторски причини или одмазда против лице или организација која помага или поттикнува остварување или уживање права на фер домување.

Кога за прв пат бил донесен Законот за праведно вдомување, тој ја забранил дискриминацијата само врз основа на раса, боја на кожа, религија, пол и национално потекло. Во 1988 година, биле додадени попреченоста и семејниот статус (присуството или очекуваното присуство на деца под 18 години во домаќинството) (понатамошно кодифицирано во Законот за Американците со инвалидитет од 1990 година). Во одредени околности, законот дозволува ограничени исклучоци за дискриминација врз основа на пол, религија или семеен статус.

Одделот за домување и урбан развој на Соединетите Држави (ДУР) е сојузен извршен оддел со законско овластување да го администрира и спроведува Законот за праведно вдомување. Секретарот за домување и урбан развој делегирал активности за спроведување на праведно вдомување и усогласеност на Канцеларијата за праведно вдомување и еднакви можности (ПВЕМ) на ДУР и Канцеларијата на генералниот совет на ДУР. ПВЕМ е една од најголемите сојузни агенции за граѓански права во Соединетите Држави. Има работен кадар од повеќе од 600 луѓе сместени во 54 канцеларии низ Соединетите Држави. Од јуни 2014 година, шефот на ПВЕМ е помошник секретар за правично домување и еднакви можности Густаво Веласкез, чие назначување било потврдено на 19 јуни 2014 година.

Поединци кои веруваат дека доживеале дискриминација во вдомувањето можат да поднесат жалба до ПВЕМ без надомест. ПВЕМ финансира и има работни договори со многу државни и месни владини агенции каде што се во сила „суштински еквивалентни“ закони за праведно домување. Според овие договори, ПВЕМ ги упатува жалбите до сојузната држава или месноста каде што се случил наводниот инцидент, а тие агенции го истражуваат и обработуваат случајот наместо ПВЕМ. Ова е познато како Помошна програма за праведно вдомување на ПВЕМ (или „ПППД“).

Исто така, постои мрежа на приватни, незаработувачки организации за застапување на саемско домување низ целата земја. Некои се финансирани од Програмата за иницијативи за праведно вдомување на ПВЕМ (или „ПИПВ“), а некои работат со приватни дарувања или грантови од други извори.

Меѓутоа, жртвите на дискриминација во вдомувањето не треба да одат преку ДУР или која било друга владина агенција за да ги остварат своите права. Законот за праведно вдомување дава јурисдикција за разгледување случаи на сојузните окружни судови. Министерството за правда на Соединетите Држави, исто така, има јурисдикција да поднесува случаи во име на Соединетите Држави каде што постои шема и практика на дискриминација или каде што ДУР утврдила дискриминација во случај и која било од страните избира да оди на сојузен суд наместо да продолжи во административната постапка на ДУР.

Законот за праведно вдомување се применува за сопствениците што изнајмуваат или издаваат простор во нивната главно седиште само ако седиштето содржи станбени простории опфатени или наменети да бидат опфатени од три или повеќе други семејства кои живеат независно едно од друго, како што е куќа за соби во која живее сопственик.

Спроведување Законот за праведно вдомување му дал на Одделот за домување и урбан развој, моќ за спроведување, но механизмите за извршување биле слаби. Законот за праведно вдомување бил зајакнат од неговото усвојување во 1968 година, но спроведувањето продолжува да биде загриженост меѓу застапниците за вдомување. Според евалуацијата на извештаите за Анализа на пречки (АП) од 2010 година направена од Канцеларијата за одговорност на Владата, спроведувањето е особено недоследно во месните јурисдикции. Имало повици ДУР да користи различно влијание како мерка за дискриминација во домувањето. Правилото за различно влијание на ДУР било зајакнато во 2013 година и било потврдено во судски случај во 2015 година. Меѓутоа, во 2020 година, ДУР го издал своето последно правило за различно влијание, кое го префрлило товарот на докажување на дискриминација на жртвите на дискриминација во домувањето.

Последователни случувања