Lea Ypi albanska je politička teoretičarka, filozofkinja i spisateljica, poznata po radovima iz normativne političke teorije, kritičke teorije, marksizma i proučavanja Kanta. Profesorica je politike i filozofije na Londonskoj školi ekonomije i političkih nauka, počasna profesorica filozofije na Australskom nacionalnom univerzitetu te stalna članica Naučnog fakulteta u Berlinu. Široj publici postala je naročito poznata memoarskom knjigom Free: Coming of Age at the End of History (), u kojoj je opisala odrastanje u kasnosocijalističkoj i postsocijalističkoj Albaniji.
Obrazovanje i akademska karijera Ypi je rođena u Tirani. Studirala je filozofiju i književnost na Univerzitetu La Sapienza u Rimu, a doktorirala je na Evropskom univerzitetskom institutu. Nakon doktorata bila je postdoktorska istraživačica na koledžu Nuffield na univerzitetu u Oxfordu.
Na Londonskoj školi ekonomije djeluje kao profesorica političke teorije, odnosno kao nositeljica katedre Ralph Miliband u politici i filozofiji. Njen istraživački rad obuhvata normativnu političku teoriju, demokratsku teoriju, pravdu, migracije i teritorijalna prava, kao i filozofiju prosvjetiteljstva, posebno Kantovu misao, te marksizam i kritičku teoriju.
Djelo Među njenim važnijim akademskim knjigama ističu se Global Justice and Avant-Garde Political Agency (), The Meaning of Partisanship (), u koautorstvu s Jonathanom Whiteom, i The Architectonic of Reason (). U tim radovima bavila se odnosom između globalne pravde i političkog djelovanja, pitanjem partijnosti u demokratskom životu te sistematskim jedinstvom Kantove kritičke filozofije.
Njena knjiga Free: Coming of Age at the End of History (), prvi put objavljena 2021, spoj je memoara, političke refleksije i društvene historije Albanije krajem 20. vijeka. Godine 2025 objavila je knjigu Indignity: A Life Reimagined (), porodično-historijsko djelo posvećeno životu njene bake i širim pitanjima dostojanstva, historijske nepravde i pamćenja u jugoistočnoj Evropi.
Priznanja i javni rad Za akademski rad dobila je Brian Barry Prize Britanske akademije i nagradu Philip Leverhulme. Izabrana je u Academiju Europaeu 2020, a za članicu Britanske akademije 2024. Časopis Prospect uvrstio ju je 2022. među vodeće svjetske mislioce, a list El País 2023. među istaknute savremene mislioce godine.
Pored akademskog rada, Ypi objavljuje eseje i komentare u široj javnoj sferi te učestvuje u raspravama o demokratiji, slobodi, migracijama i savremenoj evropskoj politici.
Bibliografija Global Justice and Avant-Garde Political Agency () (2012) Kant and Colonialism: Historical and Critical Perspectives () (suurednica, s Katrin Flikschuh, 2014) The Meaning of Partisanship () (s Jonathanom Whiteom, 2016) Migration in Political Theory: The Ethics of Movement and Membership () (suurednica, sa Sarah Fine, 2016) The Architectonic of Reason: Purposiveness and Systematic Unity in Kant's Critique of Pure Reason () (2021) Free: Coming of Age at the End of History () (2021) Indignity: A Life Reimagined () (2025)
Reference
Kategorija:Rođeni 1979. Kategorija:Živi ljudi Kategorija:Albanski filozofi Kategorija:Biografije, Tirana