Cinq-Mars jest ambitny z miłości. Musi wznieść się na wyższy szczebel drabiny społecznej, by stać się godnym ręki ukochanej Marii. Ambicja Cinq-Marsa ma początkowo dwa cele, które chce osiągnąć przez obalenie kardynała – zdobycie Marii i dobro Francji. Są one ze sobą zgodne i Cinq-Mars, tak jak Richelieu, utożsamia je ze sobą (państwo to ja). Gdy wejdą ze sobą w konflikt wybiera ten cel, który silniej do niego przemawia – miłość. Gotów jest dla niej wszcząć wojnę domową i sprowadzić obce wojska. Cinq-Mars to mąż stanu, którego motorem działania jest cel uboczny. Jeżeli jednak celem działania polityka nie jest dobro ludu – wskazuje Vigny – to, obojętnie czy cel jego działania jest nikczemny (jak w przypadku Richelieugo), czy wzniosły, może się okazać zgubny dla kraju.
Zagadnienie winy i kary mały|Markiz Cinq-Mars. Obraz Josepha Léona de Lestang-Parade’a (1812-1887) W powieści miłość wchodzi w konflikt z polityką i zostaje pokonana przez ambicję. Pod wpływem zatrutej atmosfery dworu Cinq-Mars przestał kierować się wyłącznie względami uczucia. Łudził sam siebie, pozując na męczennika miłości, gdy w rzeczywistości przekształciła się już ona w zwykły egoizm.