większość samogłosek układa się (patrząc po obwodzie diagramu od /i/ do /u/) od warg najbardziej rozciągniętych po najbardziej zaokrąglone, istnieje jednak system odwrotny, tzw. system samogłosek wtórnych z odwrotnym zaokrągleniem warg, np. niemiecka samogłoska /y/ (zapisywana ü) ma układ języka jak do /i/, a warg jak do /u/. W sumie diagram obejmuje 16 samogłosek kardynalnych.
W tak sporządzonym diagramie można zapisać samogłoski wszystkich języków. mały|Położenie samogłosek, bez dyftongów, standardowej brytyjskiej odmiany języka angielskiego (Received Pronunciation) na trapezie
Diagram samogłoskowy jest lustrzanym odbiciem wykresu przedstawiającego dwa pierwsze formanty samogłosek. Wykres ten przypomina diagram samogłoskowy, gdy oś pozioma przedstawia częstotliwości formantu drugiego w kolejności malejącej, a oś pionowa częstotliwości formantu pierwszego również w kolejności malejącej.