W granicach Śląska Austriackiego Niemcy byli największą grupą etniczną, stanowiącą według spisu z roku 1910 45% mieszkańców prowincji, a kultura i język niemiecki cieszyły się wysokim prestiżem i przynajmniej nieformalnym uprzywilejowaniem. W Bielsku język niemiecki jako domowy deklarowało w 1910 r. 81% mieszkańców. Mniejszość polskojęzyczna liczyła niecałe 14% i tworzyli ją w większości robotnicy pochodzący z pobliskich wsi galicyjskich. Mimo prężnie rozwijającego się przemysłu odsetek ten pozostawał niewielki, ponieważ władze miejskie skutecznie ograniczały osiedlanie się ludności robotniczej w granicach miasta (m.in. powstało tylko jedno niewielkie osiedle tzw. familoków), co było motywowane po części klasowo (strach przed rozwojem ruchu robotniczego), po części narodowo (strach przed przybyciem znacznej liczby Polaków z Galicji, co mogłoby zagrozić charakterowi narodowemu Bielska zwanego małym Berlinem).