Krytycy tego podejścia starali się wykazać jego sprzeczności, które jednocześnie obrazowały poglądy drugiego obozu. Jak pisał Bronisław Minc: B. Minc argumentując przeciw tezie o produkcji bezpośrednio zaspokajającej potrzeby zauważa, że nie można by wówczas mówić o płacach, kosztach, rynku oraz popycie i podaży. Wydaje się, że pogląd o towarowym charakterze produkcji w gospodarkach socjalistycznych przeważył, jednak pewne elementy wcześniej wspomnianego modelu były obecne, np. popularne talony (asygnata) na dobra deficytowe. Własność nad środkami produkcji może przybrać formę państwowej, albo spółdzielczej. Gospodarki socjalistyczne, które bazują na procesie akumulacji kapitału, ale jednocześnie kontrolują lub kierują tym procesem (poprzez wspomniane formy własności) w celu zapewnienia stabilności, równości i rozszerzenia swej władzy decyzyjnej nazywane są systemami rynkowego socjalizmu.
Podstawowe typy systemów gospodarczych Gospodarka rynkowa – decyzje dotyczące zakresu i sposobu produkcji podejmowane są przez podmioty gospodarcze;