Charakterystyka Romans powstał w kręgu antycznej kultury greckiej i wykazuje duże związki z Historią efeską o Antei i Habrokomesie (Ta katá Anthéjan kaj Habrakòmen Ephesiaká) Ksenofonta z Efezu (117 - 263 ?). Najstarsza znana wersja romansu o Apoloniuszu z Tyru należąca jeszcze do tradycji pogańskiej, pochodziła z przełomu III i IV wieku i zaginęła. Podobny los spotkał późniejszą, bo pochodzącą z V stulecia, jej schrystianizowaną przeróbkę. Zachowała się dopiero wersja łacińska opowieści, z VI wieku, zatytułowana Historia Apollonii regis Tyri. Miała ona ogromne powodzenie na Zachodzie przez cały okres średniowiecza i później aż po wiek XIX. Zachowało się około 60 jej rękopisów.
Opowieść o ciężko doświadczonym Apoloniuszu z Tyru powstała na podstawie wersji łacińskiej za pośrednictwem przeróbki w języku toskańskim. Zachowała się w 2 wersjach, obydwie zostały napisane nierymowanym wierszem politycznym. Starsza z przełomu XIV i XV wieku zawiera 857 wersów, młodsza ze schyłku XV stulecia – 1894 wersy. Za jej autorów uważa się Konstantyna Temenosa lub Gabriela Kontianosa, którzy niewykluczone, że byli jedynie kopistami anonimowej przeróbki romansu. Młodsza wersja poematu powstała w oparciu o włoski utwór Istoria d'Apollonio pióra Antonia Bucciego (zm. 1388).
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Bizantyńskie romanse 1204–1453