Ewangelicko-Luterański Kościół w Rosji uzyskał status kościoła państwowego dla mniejszości narodowych, finansowanego przez państwo.
W 1905 roku wydany został edykt tolerancyjny, na mocy którego kościół ewangelicki uzyskał prawo do prowadzenia nabożeństw i usług w języku rosyjskim. Sześć lat później w samej właściwej części Rosji liczba wyznawców różnych narodowości wynosiła 3.660.000, a zborów – 1828.
W związku z przystąpieniem Rosji do I wojny światowej po stronie Ententy, realizowano politykę masowych deportacji ludności pochodzenia niemieckiego. Poważnie wpłynęło to na zmniejszenie liczby luteran w kraju. Zakończenie wojny również przyniosło wielkie zmiany dla kościoła. Byłe rosyjskie terytoria o dużej populacji luterańskiej, jak Finlandia, Estonia, Polska, Łotwa, czy Litwa, uzyskały niepodległość. W wyniku rewolucji październikowej szkoły i seminaria zostały upaństwowione, a w 1918 roku spotkało to również budynki kościelne. Trzy lata później edukacja religijna osób poniżej 18 roku życia została zakazana.
Carska polityka deportacyjna była kontynuowana przez rząd bolszewicki, szczególnie wobec społeczności niemieckiej zamieszkującej Białoruś.