Głównym celem Rady miało być stworzenie "forum wysokiego szczebla w celu zapewnienia środków promowania współpracy, koordynacji i interakcji między państwami arktycznymi, z udziałem społeczności Arktyki oraz innych mieszkańców Arktyki w zakresie wspólnych kwestii arktycznych".
Rada Arktyczna nie jest organizacją międzynarodową w rozumieniu prawa międzynarodowego, a instytucją „miękkiego” prawa międzynarodowego (). Zakres jej działalności obejmuje rozległy obszar zajmowany przez państwa arktyczne na kole podbiegunowym północnym i w sąsiadujących podregionach, jednak fundamentem jej aktywności pozostaje wspólny dialog, uzupełniany współpracą z innymi podmiotami. Mechanizm finansowania Rady ma charakter zdecentralizowany – poszczególne państwa arktyczne mogą samodzielnie wybierać projekty, które zamierzają popierać, oraz identyfikować i wspierać grupy robocze wedle własnego uznania, a następnie samodzielnie realizować i finansować zatwierdzone inicjatywy; nie istnieje żaden obowiązek przekazywania funduszy na ogólną działalność organizacji.