Oddział historyczny Niemieckiego Towarzystwa Sztuki i Nauki 1902-1920 Na przełomie XIX i XX wieku przeprowadzono pod naciskiem nadprezydenta Prowincji Poznańskiej połączenie wszystkich towarzystw naukowych i twórczych prowincji w jedno „Niemieckie Towarzystwo dla Sztuki i Nauki" (niem. Deutsche Gesellschaft für Kunst und Wissenschaft), któremu też zapewnione zostały dotacje państwowe. W Bydgoszczy połączyło się, nie bez pewnego oporu, siedem towarzystw. Historycy byli w tym nowym związku w liczbie ponad 200 członków najsilniejszą grupą. Bydgoskie Towarzystwo Sztuki i Nauki zachowało nadal wobec Poznania swoją samodzielność.

W nowej formie organizacyjnej możliwe było publikowanie w poznańskich czasopismach fachowych. W 1903 r., gdy kierownik Biblioteki Miejskiej, dr Georg Minde-Pouet, powołał do życia „Oddział Literatury”, odciążył w ten sposób „Oddział Historyczny” towarzystwa. Z drugiej strony stało się możliwe sprowadzenie do Bydgoszczy znanych prelegentów z Poznania, Berlina i Wrocławia. W 1903 r. zbiory biblioteczne Towarzystwa przekazano w depozyt Bibliotece Miejskiej z zastrzeżeniem praw własności.