Rola języka WS-BPEL rozpoczyna się tam, gdzie kończy WSDL, który opisuje interfejs pojedynczej usługi. BPEL opisuje, jak zbiór usług wystawianych przez różne aplikacje może współpracować ze sobą do osiągnięcia konkretnego celu biznesowego. Każdy proces BPEL również jest usługą sieciową, dlatego także opisywany jest przez WSDL i może być używany jako część składowa innych procesów. WS-BPEL jest przede wszystkim językiem do programowania wielkoskalowego (ang. programming in the large), pozwalając na integrację komponentów i aplikacji różnych dostawców oraz na tworzenie długo trwających, asynchronicznych procesów. Posiada jednak również instrukcje proceduralne takie, jak if czy while.
Historia IBM oraz Microsoft rozwijały początkowo swoje własne języki do programowania wielkoskalowego, dość podobne do siebie: WSFL oraz XLANG. Wraz ze wzrostem popularności BPML-a, sukcesem inicjatyw BPMI.org oraz otwartego ruchu BPMS prowadzonego przez JBoss i Intalio Inc., obie firmy zdecydowały się na połączenie swoich produktów w nowy język BPEL4WS. W kwietniu 2003 roku, BEA Systems, IBM, Microsoft, SAP oraz Siebel Systems przesłały specyfikację języka BPEL4WS 1.1 do konsorcjum standaryzacyjnego OASIS.