Na terenie Warszawy dokonuje się głębsza asymilacja pierwiastków barokowych, w fundacjach Władysława IV oraz innych możnowładców – przypada ona na lata 1635-1645 – tzw. dekadę pałacową, ze względu na znaczną liczbę budowli i nowatorstwo ich wykonania. Do przedstawicieli epoki Zygmunta III należeli wojewoda Kacper Denhoff (1588-1645), inicjator budowy pałacu w Kruszynie, kanclerz i bp krakowski Jakub Zadzik (zm. 1642), fundator pałacu w Kielcach oraz kasztelan krakowski Jerzy Zbarski (zm. 1631) – założyciel zamku w kresowym Zbarażu.

Zamek i dwór były na początku dwoma podstawowymi typami osadnictwa feudalnego. Dwór przechodził przeobrażenia, a zamek zanikał. Odmiana zamku późnośredniowiecznego odznaczała się układem dwuczłonowym – obok obwarowanego, wieloskrzydłowego korpusu z wewnętrznym dziedzińcem istniało usługowe podzamcze. Rozkład zamku był wynikiem osłabienia czynnika militarnego, co zaważyło na programie polskiej rezydencji XVII wieku. Korpusy zamkowe odrywały się od obwarowań. Rezultat tych ewolucji było upodobnienie się do włoskiego nowożytnego typu palazzo in fortezza. Nazwę dwór natomiast uogólniono, podciągając ją pod rezydencję, pozbawioną ewidentnych funkcji militarnych, a także elementów warownych.