55..
Właśnie w tym magazynie Gunther Schuller umieścił w styczniu 1959 r. pierwszą obszerną analizę stylu gry Cecila Taylora, w której docenił jego muzykę porównując ją z twórczością kilku XX-wiecznych kompozytorów muzyki poważnej. Równocześnie rozzłościł samego Taylora podkreślając intelektualizację jego muzyki i wybitną technikę pianistyczną muzyka, redukując jej zawartość emocjonalną, która dla Taylora była ważniejsza. Analizowanie jego muzyki w związku z Trzecim nurtem, spowodowało separację Taylora od jego afroamerykańskiego kulturowego dziedzictwa. Odrzucony przez główny nurt jazzu i oderwany od swoich źródeł, Taylor przez kilka lat pozostawał na marginesie jazzuIain Anderson: This Is Our Music, s. 59..
Jazz europejski był początkowo tylko i wyłącznie naśladownictwem jazzu amerykańskiego. Muzycy grali „jak Sonny Rollins” czy „jak John Coltrane”. Początki free jazzu w Europie także związane były z naśladownictwem muzyków afroamerykańskich, lecz – paradoksalnie – spowodowały wkrótce całkowitą emancypację jazzu europejskiego. Muzycy europejscy (a także np. japońscy) zaczęli tworzyć free jazz na swoich własnych prawach. Dopomogło w tym mocne nastawienie antyamerykańskie, które ujawniło się pod koniec lat.