Osoby, które poświęcają swoje życie rodzinnej firmie, spotyka ten sam smutny los co tych, którzy nie są zainteresowani pracą na jej rzecz).
Miasto, gdzie żyje rodzina Buddenbrooków, choć ani razu nie pada w powieści jego nazwa, jest niemal perfekcyjnym odwzorowaniem Lubeki, miejsce urodzenia autora, dzięki wielu detalom, jak choćby nazwom ulic. Mimo to wielu niemieckich czytelników i krytyków oskarżało Manna, iż ten przedstawił zarówno Lubekę, jak i jego własną rodzinę w niekorzystnym świetle. Los Buddenbrooków nie jest bezpośrednim portretem rodziny autora ani ogólnie XIX-wiecznej niemieckiej burżuazji, ani nawet „arystokracji pieniądza”, choć sam handel jest centralnym tematem utworu.
Czas akcji książki to lata 1835–1877, jeden z najbardziej dramatycznych okresów niemieckiej historii, gdy rozgrywają się Wiosna Ludów, wojna prusko-austriacka, powstaje Związek Północnoniemiecki, a następnie Cesarstwo Niemieckie. Jednak wspomniane wydarzenia grają w utworze jedynie marginalną rolę i stąd nie określa się Buddenbrooków jako powieści historycznej.