Historia Wydziału Historia Wydziału Humanistycznego sięga 19 czerwca 1969 roku, kiedy powołano drugą w Olsztynie uczelnię wyższą – Wyższą Szkołę Nauczycielską, składającą się z trzech wydziałów: Humanistycznego, Pedagogicznego i Matematyczno-Przyrodniczego. 1 lutego 1970 roku utworzono w strukturach Wydziału dwie jednostki: Zakład Języka i Literatury Pięknej oraz Zakład Nauk Filozoficzno-Społecznych. 20 sierpnia 1974 roku przekształcono Wyższą Szkołę Nauczycielską w Wyższą Szkołę Pedagogiczną nie zmieniając jej jednostek organizacyjnych.
Pod koniec lat 80. nastąpił dynamiczny rozwój nauk humanistycznych na WSP. Powstały wówczas: Instytut Historii (1988 rok), Instytut Nauk Filozoficzno-Społecznych (1989), Instytut Filologii Polskiej (1990), Instytut Słowiańszczyzny Wschodniej (1994) oraz Instytut Prawa i Administracji (1996) i samodzielne Katedry: Filologii Angielskiej, Filologii Germańskiej oraz Socjologii. W 1993 roku Instytut Nauk Filozoficzno-Społecznych zmienił nazwę na Instytut Nauk Politycznych i Filozoficzno-Społecznych, a w 1999 r. został podzielony na dwa Instytuty: Nauk Politycznych oraz Filozofii. Z mniejszych jednostek na Wydziale powstały także samodzielne katedry: Filologii Angielskiej, Filologii Germańskiej oraz Socjologii. 24 marca 1997 r.