Sergiusz był prekursorem życia w całkowitym odosobnieniu, w miejscu o niekorzystnych uwarunkowaniach przyrodniczych, z daleka od większych ośrodków osadniczych (wcześniejsze monastery i skity ruskie miały charakter miejski lub podmiejski). Początkowo Sergiusz nie miał zamiaru stawać na czele klasztoru. Prośbom swoich pierwszych uczniów, którzy pragnęli, by został igumenem ich wspólnoty, początkowo odmawiał. Niechętnie również zgodził się na przyjęcie święceń kapłańskich. Dopiero narada z metropolitą Moskwy i gramota otrzymana z Konstantynopola skłoniła go do zapoczątkowania nowego męskiego monasteru nawiązującego do tradycji studytów i św. Teodozjusza Pieczerskiego. W 1354 roku założył Klasztor Św. Trójcy, który pełnił rolę centrum życia duchowego. W 1355 sporządził opis modelowego klasztoru prawosławnego i zainicjował akcję zakładania nowych monasterów na całym terytorium Rusi. Za jego życia powstało 70 monasterów opartych na jego wskazaniach, które założył albo sam święty, albo też jego uczniowieЖИТИЕ ПРЕПОДОБНОГО СЕРГИЯ, ИГУМЕНА РАДОНЕЖСКОГО И ВСЕЯ РОССИИ ЧУДОТВОРЦА (память 25 сентября/8 октября).