Zilustrowano to na rys. obok. Jeżeli dwie proste ( oraz ) są obie prostopadłe do trzeciej prostej to wszystkie stworzone na trzeciej prostej kąty są proste. Wszystkie zacieniowane na pomarańczowo kąty są przystające; podobnie kąty zacieniowane na zielono, ponieważ kąty wierzchołkowe są przystające, a naprzemianległe kąty wewnętrzne wyznaczone przez prostą transwersalną przecinającą proste równoległe są przystające. Stąd jeżeli proste oraz są równoległe, to jedno z następujących stwierdzeń pociąga pozostałe: jeden z kątów na diagramie jest kątem prostym; jeden z zacieniowanych na pomarańczowo kątów jest przystający do jednego z zacieniowanych na zielono; prosta jest prostopadła do prostej prosta jest prostopadła do prostej
Opis kartezjański W kartezjańskim układzie współrzędnych dowolne dwie proste na płaszczyźnie mogą być opisane równaniami oraz
Są one prostopadłe wtedy i tylko wtedy, gdy
Dla prostych nierównoległych do osi równania mogą przybrać postać: oraz
Wielkości oraz nazywa się współczynnikami kierunkowymi tych prostych. Warunek prostopadłości sprowadza się wtedy do zależności
Prosta prostopadła do prostej o równaniu i przechodząca przez punkt ma równanie: