przy maksymalnym poszanowaniu uprawnień właściciela nieruchomości obciążonej.
Służebności gruntowe dzielono, ze względu na treść i sposób wykonywania, na służebności gruntów wiejskich i gruntów miejskich, bez względu na położenie nieruchomości. Służebności gruntów wiejskich mogły istnieć na terenach zurbanizowanych, zaś służebności gruntów miejskich na terenach rolniczych.
Powstanie służebności gruntowych Służebności gruntowe były prawami dziedzicznymi i zbywalnymi, aczkolwiek powiązanymi z własnością nieruchomości władającej.
W prawie przedklasycznym i klasycznym, do najważniejszych sposobów ustanowienia służebności gruntowych należały wyroki sądowe, in iure cessio (mające moc wyroku sądowego), a przy nabyciu służebności gruntów wiejskich położonych w Italii (które należały do kategorii res mancipiTak - Marek Kuryłowicz, Adam Wiliński w: "Rzymskie prawo prywatne" Kraków 1999 odmiennie - Władysław Rozwadowski w: "Prawo rzymskie" Wydanie II. Poznań 1992 za res mancipi uważając jedynie historycznie najstarsze ze służebności gruntów wiejskich, tj.: servitus itineris, servitus actus, servitus viae oraz servitus aquaeductus.) także mancypacja.