Przed nalaniem doń zupy bochenek należy podpiec w piekarniku.
W wersji postnej jako żur wigilijny gotowany jest z połączenia wywaru grzybowego, warzywnego i zakwasu na żur (zwykle nie odcedza się go z mąki). Opcjonalnie wzbogacany czosnkiem lub zabielany słodką śmietaną. Podaje się go z ugotowanymi ziemniakami, czasem też z jajkami na twardo.
Portal World Food Atlas ogłosił w dniu 30 marca 2023 roku listę najpopularniejszych zup na świecie. Polski żurek na zakwasie żytnim zajął w rankingu drugie miejsce za japońską zupą tonkotsu-rāmen jako pierwszą.
Zakwas na żur żytni można wykorzystać do ugotowania zalewajki.
Żur, żurek a barszcz biały Słowo „barszcz” oznaczało pierwotnie postną zupę przygotowaną z kiszonych liści barszczu zwyczajnego (zob. osobny artykuł: barszcz). Żur, często zabielany mlekiem lub śmietaną, zaczął być nazywany barszczem białym. W przedwojennych książkach kucharskich słowo „barszcz” odnosiło się już wyłącznie do zupy na zakwasie burakowym lub żytnim, ewentualnie owsianym.