Na miejscu znajdował się natomiast Henryk. Korzystając z poparcia większości baronów wdarł się siłą do królewskiego skarbca w Winchesterze i zagarnął klejnoty koronne. Zwołany wiec feudałów zatwierdził Henryka na tronie Anglii i 5 sierpnia w opactwie westminsterskim odbyła się uroczystość koronacji. Aby umocnić swoją władzę król wydał „Kartę Wolności” (Charter of Liberties), w której zrywał z praktykami swojego brata, min. z nakładaniem nadmiernych podatków, zbyt długim utrzymywaniem wakatów na urzędach i praktykami symonii. Zwalniał dziedziców lenn królewskich od wykupu tych lenn, znosił opłaty za królewską zgodę na małżeństwa córek, sióstr i wnuczek baronów oraz uznawał prawo do swobodnego dysponowania pieniędzmi na wypadek śmierci.
Trwał jednak konflikt z Kościołem. Wprawdzie zaraz po objęciu tronu król zaprosił ponownie wygnanego arcybiskupa Canterbury Anzelma, ale dał mu do zrozumienia, że nie zamierza zrezygnować ze swoich praw do inwestytury duchownych. Spór narastał, aż do 1103 r., kiedy to papież Paschalis II ekskomunikował tych Anglików, którzy sprzeciwiali się woli papieża, z wyjątkiem króla Henryka. W odpowiedzi monarcha zabronił arcybiskupowi wracać do Anglii.