Rozwiązania te nie zapewniają bowiem realnej możliwości wcześniejszego opuszczenia zakładu karnego, gdyż udzielenie zwolnienia na ich podstawie nie podlega żadnym przesłankom zależnym od zachowania skazanego. W szczególności w odniesieniu do aktu łaski, w orzecznictwie Trybunału wskazano, że jest to akt czysto dyskrecjonalny, który nie wymaga podawania jakiegokolwiek uzasadnienia; zwykle brak jest też jakichkolwiek wytycznych do oceny wniosku skazanego w tym zakresie, a zatem nie wie on, jakie kryteria powinny być spełnione, by jego wniosek o ułaskawienie został rozpatrzony pozytywnie i kara dożywotniego pozbawienia wolności mogła mu zostać skrócona.
Przed przyznaniem warunkowego zwolnienia więzień musi zaakceptować pewne warunki. Z reguły wymaga się, aby osoba przebywająca na warunkowym zwolnieniu spotykała się regularnie z kuratorem, który ustala sposób postępowania oraz czuwa nad dostosowaniem się więźnia do społeczeństwa i nadzoruje wykonanie przez niego warunków przedterminowego zwolnienia (przeważnie są to: przebywanie w domu w określonych godzinach, posiadanie stałego zatrudnienia, nieukrywanie się przed wymiarem sprawiedliwości, nieużywanie narkotyków oraz czasami także alkoholu).