W szczególności norma późniejsza niższego rzędu nie uzyskuje przez samą późniejszą datę pierwszeństwa przed normą wcześniejszą wyższego rzędu.
Lex specialis derogat legi generali Reguła lex specialis derogat legi generali przyznaje pierwszeństwo normie szczególnej przed normą ogólniejszą w zakresie objętym regulacją szczególną.
Norma szczególna reguluje węższą klasę przypadków należących zarazem do zakresu normy ogólnej i wprowadza dla tej klasy rozwiązanie odmienne.
W odniesieniu do tej reguły słowo derogat ma szczególnie umowny charakter. Zastosowanie lex specialis zazwyczaj nie prowadzi do całkowitej utraty obowiązywania normy ogólnej. Norma ogólna pozostaje obowiązująca dla przypadków nieobjętych regulacją szczególną, a często również nadal stanowi element systemu w czasie obowiązywania normy szczególnej.
Z tego względu lex specialis bywa ujmowana raczej jako reguła pierwszeństwa zastosowania niż jako reguła derogacyjna w ścisłym znaczeniu.
Reguły kolizyjne drugiego stopnia Może dojść do sytuacji, w której zastosowanie różnych reguł pierwszego stopnia prowadzi do odmiennych rezultatów. Wówczas mówi się o kolizji reguł kolizyjnych i stosuje reguły drugiego stopnia, nazywane także metaregułami kolizyjnymi.