I wojna światowa - początki klasy thumb|Szwedzki lekki krążownik lotniczy HMS „Gotland” thumb|Słabej jakości fotografia krążownika lotniczego „Tone”, ukazująca pokład lotniczy na rufie Za protoplastę klasy można uznać rosyjski mały nieopancerzony krążownik „Ałmaz” (wyporność 3285 t, uzbrojenie główne: 7 dział 120 mm), przebudowany już w 1914 roku w celu zabierania 4 wodnosamolotów (wodowanych za pomocą dźwigu) i używany na Morzu Czarnym podczas I wojny światowej.
Pod koniec wojny, w 1918 roku Niemcy przebudowali krążownik pancernopokładowy (3469 t), który zabierał po przebudowie 2-3 wodnosamoloty, wodowane za pomocą dźwigu. Planowano też przebudowę znacznie większego krążownika pancernego SMS „Roon” (9533 t), który miał przenosić aż 10 wodnosamolotów, lecz nie doszło to do skutku przed końcem wojny. Należy zaznaczyć, że podczas I wojny światowej zwykłe krążowniki oraz pancerniki nie przenosiły jeszcze wodnosamolotów pokładowych.