Madrid el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa omònema de Madrid, che ła fa parte a volta soa de ła omònema comunità autònoma de Madrid. Ła xe ła cavedałe de ła Spagna e de ła so comunità autònoma. Ła xe ła sità pì granda de ła Spagna, sia par estension (604,45 km²) che par popołasion. Inte el 2019, Madrid, ła se prexentea co 3 266 126 de abitanti co na consevente densità de popołasion de 5265,91 ab./km². Situada inte l'altipian de ła Mexeta, ła xe una de łe cavedałi pì alte de ła Eoropa, catàndose a 667 metri de altitùdene (Andorra la Vella, cavedal de Andora ła xe tacada pì in alto, a 1 070 m de altitùdene).

Storia Costruìa su un liogo onde che se levava un forte àrabo (al-Maǧrīṭ - المجريط) costruìo inte el IX sècoło. Ła xe stà conquistà par el re Alfonso VI de Castiłia in 1083, ła xe stà sernìa cofà cavedal, al posto de Tołédo, dal re Fiłipo II inte el 1561. Dal 1601 al 1606, ła cavedal ła xe stà movésta tenporaneaménte a Valladolid. Óltra a èsar cavedal de ła Spagna, Madrid ła xe anca cavoliogo de ła provincia e de ła rejon omòneme.

Popołasion Evołusion 1897 - 2004 Ano Totalcomun Totalprovincia Parsentual(%)1897542 739730 80774,271900575 675773 01174,471910614 322831 25473,901920823 7111 048 90878,5319301 041 7671 290 44580,7319401 322 8351 574 13484,0419501 553 3381 823 41885,1919602 177 1232 510 21786,7319652 793 5103 278 06885,2219703 120 9413 761 34882,9719753 228 0574 319 90474,7319813 158 8184 686 89567,4019863 058 8124 780 57263,9819913 010 4924 647 55564,7819962 866 8505 022 28957,0820012 938 7235 423 38454,1920043 099 8345 804 82953,40 Ła popołasion de Madrid ła ga subìo na ràpida cresésta da quando che ła sità ła xe deventada cavedal de ła Spagna. Sta cresésta ła xe stà particołarménte significativa inte el XX sècoło, a càuxa de ła granda quantità de imigrati, sia nasionałi che èsteri che i xe rivai qua.

A partir dai ani setanta, ła sità de Madrid ła ga scumisià a pèrsar popołasion, tendénsa che ła se ga rabaltà al prinsipio del XXI sècoło, grasie al forte auménto de l'imigrasion. Par l'Istitutio de stadiìstica spagnol inte el 2004 Madrid ła gavéa 3 099 834 abitanti, co na cresésta de 161 111 unità rispeto a l'ùltimo censiménto del 2001.

Divixion aministrativa miniatura|sinistra|distréti de Madrid Madrid ła xe dividésta aministrativaménte in 21 distréti, che a só volta i xe dividésti in barrios:

Centro: Palacio, Embajadores, Cortes, Justicia, Universidad, Sol. Arganzuela: Imperial, Acacias, Chopera, Legazpi, Delicias, Moguer, Atocha. Retiro: Pacífico, Adelfas, La Estrella, Ibiza, Los Jerónimos, Niño Jesús. Salamanca: Recoletos, Goya, Fuente del Berro, Guindalera, Lista, Castellana. Chamartín: El Viso, Prosperidad, Ciudad Jardín, Hispanoamérica, Nueva España, Pza. Castilla. Tetuán: Bellas Vistas, Cuatro Caminos, Castillejos, Almenara, Valdeacederas, Berruguete. Chamberí: Gaztambide, Arapiles, Trafalgar, Almagro, Vallehermoso, Ríos Rosas. Fuencarral-El Pardo: El Pardo, Fuentelarreina, Peñagrande, Barrio del Pilar, La Paz, Valverde, Mirasierra, El Goloso. Moncloa-Aravaca: Casa de Campo, Argüelles, Ciudad Universitaria, Valdezarza, Valdemarín, El Plantío, Aravaca. Latina: Los Cármenes, Puerta del Angel, Lucero, Aluche, Las Águilas, Campamento, Cuatro Vientos. Carabanchel: Comillas, Opañel, San Isidro, Vista Alegre, Puerta Bonita, Buenavista, Abrantes. Usera: Orcasitas, Orcasur, San Fermín, Almendrales, Moscardó, Zofio, Pradolongo. Puente de Vallecas: Entrevías, San Diego, Palomeras Bajas, Palomeras Sureste, Portazgo, Numancia. Moratalaz: Pavones, Horcajo, Marroquina, Media Legua, Fontarrón, Vinateros. Ciudad Lineal: Ventas, Pueblo Nuevo, Quintana, La Concepción, San Pascual, San Juan Bautista, Colina, Atalaya, Costillares. Hortaleza: Palomas, Valdefuentes, Canillas, Pinar del Rey, Apostol Santiago, Piovera. Villaverde: San Andrés, San Cristobal, Butarque, Los Rosales, Los Ángeles Villa de Vallecas: Casco Histórico de Vallecas, Santa Eugenia Vicálvaro: Casco Histórico de Vicálvaro, Ambroz San Blas: Simancas, Hellín, Amposta, Arcos, Rosas, Rejas, Canillejas, Salvador Barajas: Alameda de Osuna, Aeropuerto, Casco Histórico de Barajas, Timón, Corralejos

Clima thumb|left|Clima de Madrid (Retiro)

thumb|left|Clima de Madrid (Aeroporto de Barajas)

El clima de Madrid el xe mediteràneo de tipo continental e el xe asè influensà da łe condision urbane. I inverni i xe fréschi, co tenperadure tante volte pi base dei 8°, e co gełae noturne e nevegae ocaxionałi. Łe istà łe xe tanto calde co tenpeadure mèdia che łe sùpera i 24° a łułia e agósto, co màsime che tante volte łe riva fin a 35°.

+ Osservatorio del Parque del Retiro 1971-2000 gen feb mar apr mag giu lug ago set ott nov dic TOTALE Media de łe temp. màsime (°C)9,712,015,717,521,426,931,230,726,019,013,410,119,4 Media de łe temp. mìnime (°C)2,63,75,67,210,715,118,418,215,010,26,03,89,7 Presipitasion (mm) 373526475225151028495656436

+ Observatorio dell'Aeroporto di Barajas 1971-2000 gen feb mar apr mag giu lug ago set ott nov dic TOTALE Media de łe temp. màsime (°C)10,612,916,318,022,328,233,032,427,620,614,711,020,6 Media de łe temp. mìnime (°C)0,31,53,25,48,813,016,116,012,78,33,81,87,6 Presipitasion (mm) 333423394726111224394848386

Economìa miniatura|sinistra|Piasa de Castiłia. Ła sità ła ga conoséstun grando sviłupo econòmego da quando che ła xe stà sernìa cofà cavedal del regno, a ła funsion aministrativa che ła ga vést in qûeło perìodo, ingrandìa dal caràtere çentrałista del goerno dei Borboni, el se gà petà un grando sviłupo econòmego e industrial del XX sècol, soratut inte-i setóri chìmiçi e metałùrxego e altri setóri tacai ai consumi urbani de tecnołogìa avansae, cofà ła macànega de prezixion, l'ełetrònega e ła chìmica farmasèutega.

Inte i ùltimi ani a łe tradisionałi atività aministrativa e finansiarie łe se ga unìo altre atività łigae al turismo, a ła cultura e al divertiménto, el crichi de sto proseso el se ga vést inte el 1992 co ła nòmina de Madrid codà cavedal europea de ła cultura.

Ła rejon de Madrid Par qûel che riguarda ła rejon, Madrid ła xe una de łe 17 Comunità autònome de ła Spagna (comunidades autonómicas in spagnol). Ła xe tacada al çéntro de ła penìxoła iberica, altre łocałità inportanti łe xe Alcalá de Henares, San Lorenzo de El Escorial, e Aranjuez. Ła rejon ła òcupa teritorio de 8 028 km² e el ga 5 423 384 abitanti (çensiménto del 2001).

Personaji çełebri Diego Velázquez, pitor Julio Iglesias, cantante (n. 1943)

Notasion

Altri projeti

Linganbi foresti