Xie Jun () er ein kinesisk stormeister i sjakk og er den fyrste asiatiske kvinna som blei stormeister i sjakk. Ho har vore to gongar, ein gong frå 1991 til 1996 og igjen frå 1999 til 2001. Xie er den noverande presidenten for . I 2019 blei ho heidra i .
Liv og virke Xie Jun blei fødd i Baoding i Hebei i 1970 og vaks opp i Beijing. Hennar er Liaoyuan i Jilin. I ein alder av seks byrja Xie å spele , og i ein alder av 10 hadde ho blitt xiangqi-meister i Beijing. Etter oppfordring frå myndigheitane byrja ho snart å spele internasjonal sjakk. Trass i likegyldige treningsmoglegheitar, blei Xie den kinesiske jentesjakkmeisteren i 1984. I 1988 dela ho på andre- til fjerdeplassar ved i Adelaide. Ho var den høgaste plasserte asiatiske spelaren i turneringa og fekk tittelen «Asian Junior Girls' Champion».
Som 20-åring kvalifiserte Xie seg til å utfordre verdstittelen for kvinner, og i 1991 slo ho Maja Tsjiburdanidze, som hadde hatt tittelen sidan 1978, med ein poengsum på 8½–6½. Akkurat som Bobby Fischer avslutta den sovjetiske dominansen i den opne delen i 1972 etter 24 år, avslutta Xie den sovjetiske dominansen i kvinnedelen etter 41 år.
I 1993 forsvarte Xie tittelen sin mot Nana Ioseliani med ein 8½–2½-siger. Sumaren 1994 ble ho tildelt stormeistertittelen, og var den sjette kvinna nokonsinne som blei tildelt den tittelen. Ho tapte mot (8½–4½), men tok tilbake tittelen i 1999 ved å slå 8½–6½, etter at Polgár nekta å godta kampvilkåra og mista tittelen. I 2000 endra FIDE formatet på verdsmesterskapet til eit utslagssystem og Xie vann tittelen igjen. Ho slo den kinesiske medspelaren 2½–1½ i finalen.
I Guangzhou i april i 2000 spelte Xie ein kamp mot tidlegare verdsmeister Anatolij Karpov. Kampen blei rekna som ein «kvinne mot mann-sjakkonkurranse», og bestod av fire parti med langsjakk og to parti med hurtigsjakk. Langsjakk-delen blei vunnen av Karpov 2½–1½ (1 siger, 3 remis), og hurtigsjakk-delen gjekk også til Karpov, 1½–½ (1 siger, 1 remis).
Xie fremstår som ein helt i Kina, og er innan sjakken kjend for sin optimisme og livlege angrepsstil. Suksessen hennar har gjort mykje for å popularisere internasjonal sjakk i landet hennar og resten av Asia. Xie viste seg å være den fyrste av ei rekkje sterke kinesiske kvinnelege spelarar, som Zhu Chen, Xu Yuhua og Wang Lei. Ho var også ein viktig faktor for at det kinesiske kvinnelaget vann gullmedaljen under i Elista i Kalmykia i Russland.
I juli 2004 blei Xie tildelt titlane «internasjonal dommar» og «FIDE Senior Trainer». I april 2019 blei Xie Jun utnemnd til ny president for .
Privatliv Rundt slutten av 1990-tallet tok Xie ein doktorgrad i psykologi ved . I 2008 leia Xie eit byrå i Beijing-regionen som tok seg av sjakk- og Go-talent. Ho er gift med sin tidlegare trenar .
Merknadar
Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Xie Jun» frå , den 28. mars 2025.
Kategori:Kinesiske sjakkspelarar Kategori:Stormeistrar i sjakk Kategori:Sjakkolympiadedeltakarar Kategori:Folk frå Baoding