Sida Marjanović (1921–1994) bila je bosanskohercegovačka i jugoslavenska partizanka, historičarka, političarka, diplomatkinja i kulturna radnica.
Rani život i obrazovanje Simonida Sida Marjanović je rođena 31. 8. 1921. u Bosanskom Aleksandrovcu, u blizini Banje Luke.
Bila je učenica mostarske gimnazije i banjalučkog konzervatorija. Diplomirala je historiju umjetnosti Filozofskom fakultetu u Beogradu 1956, i na Institutu za društvene nauke u Beogradu. Doktorirala je historiju, i stekla zvanje profesora univerziteta.
Učešće u Narodnooslobodilačkom pokretu Bila je članica Saveza komunističke omladine i učesnica pokreta otpora. Od 1941. do 1945. borila se u Narodnooslobodilačkoj borbi Jugoslavije.
Učestvovala je u borbama aprila 1943, kada su poginule saborkinje uključujući i Vahidu Maglajlić.
Radila je kao medicinska sestra, politička radnica i bila nadležna za radijski program i publikacije sve do konferencije u Bosanskom Petrovcu 1942. Bila je aktivna i u partizanskom kulturno-propagandnom radu, kao glumica u kratkom dramskom komadu "Partizani idu."
Učestvovala je u osnivanju Antifašističkog fronta žena (AFŽ) na teritoriji Kozare. Nakon rata je imenovana za potpredsjednicu Glavnog odbora i sekretarku AFŽ-a u Banjoj Luci. Nakon što je djelatnost ženske organizacije preuzeo Savez ženskih društava Bosne i Hercegovine (SŽD) 1953, bila je jedna od 32 članice Republičkog odbora SŽD-a BiH.
Izašla je iz NOB-a s činom majora. Za svoj doprinos nagrađena je priznanjima, među kojima su Partizanska spomenica, Orden za hrabrost, Orden bratstva i jedinstva II reda, Orden rada II reda, Orden rada sa crvenom zastavom, Orden zasluga za narod sa zlatnom zvijezdom te Orden Republike sa zlatnim vijencem.
Poslijeratni angažman Od 1962–1965. bila je članica Vlade Narodne Republike Bosne i Hercegovine i poslanica.
Medijski i kulturni rad Sida Marjanović je bila prva direktorica Udruženja filmskih radnika Bosne i Hercegovine, osnovanog 1950, te prva direktorica preduzeća Bosna Film.
Scenaristica je nekoliko angažiranih dokumentaraca, te za kratki film ”Bitka na Neretvi,“ iz 1951. Godinu ranije objavila je knjigu “Na Neretvi” u žanru dokumentarne literature. Bila je jedna od autorica prvog dokumentarnog filma snimljenog u Bosni i Hercegovini nakon Drugog svjetskog rata, "Omladinska pruga Šamac – Sarajevo" (1947). Dokumentarni pristup ovog perioda je uglavnom odražavao fokus na prikaz industrijalizacije, kolektivnog rada i političkih promjena. Od 1952–1955. bila je glavna i odgovorna urednica dnevnog lista Oslobođenje.
Akademska i naučna karijera Bila je docentica i predavala na Filozofskom fakultetu u Sarajevu na odsjeku Historije umjetnosti između 1952. i 1955. Između 1969. i 1972. bila je predsjednica Savjeta za naučne djelatnosti Narodne Republike Bosne i Hercegovine.
Marjanović je bila direktorica Arhiva Jugoslavije, od 1977. do 198. glavna i odgovorna urednica stručnog časopisa Bilten, koji je izlazio od 1980. do 1986. Potpisana je kao izdavač na više javnodostupnih publikacija arhiva.
Diplomatija Bila je predsjednica Jugoslovenske komisije za saradnju sa UNESCO-om. Od 1972–1976. bila je članica upravnog odbora SFRJ u UNESCO-u. Dobitnica je povelje Ujedinjenih nacija za mir.
Tokom mandata direktorice Arhiva Jugoslavije vršila je i dužnosti predsjednice Savjeta Evropskog centra za mir i razvoj, predsjednice Univerziteta za mir Ujedinjenih nacija i potpredsjednice Savjeta ovog univerziteta, predsjednica Savjeta ECPD.
Filmografija Omladinska pruga Šamac – Sarajevo (1947), scenarij i režija: Sida Marjanović i Slobodan Jovičić Na planini (1949), scenarij: Sida Marjanović, režija: Vjekoslav Dobrinčič Bitka na Neretvi (1951), scenarij: Sida Marjanović, režija: Toma Janić
Reference
Kategorija:Odsjek za historiju Filozofskog fakulteta u Sarajevu Kategorija:Rođeni 1921. Kategorija:Umrli 1994. Kategorija:Biografije, Laktaši Kategorija:Bosanskohercegovački partizani Kategorija:Jugoslavenski historičari Kategorija:Jugoslavenski partizani Kategorija:Nosioci Partizanske spomenice 1941. Kategorija:Nosioci Ordena bratstva i jedinstva Kategorija:Nosioci Ordena rada Kategorija:Nosioci Ordena za hrabrost Kategorija:Nosioci Ordena crvene zastave Kategorija:Nosioci Ordena zasluga za narod Kategorija:Nosioci Ordena Republike Kategorija:Bosanskohercegovački historičari