„herezja trzech języków”: hebrajskiego, łaciny i greki). Cyryl przekonywał, że nawet na Krzyżu Chrystusowym był napis trójjęzyczny, zatem próby ograniczenia języków liturgii nazwał herezją pilacjańską. Wobec tego obaj zostali wezwani przed oblicze Mikołaja I i oskarżeni o herezję, jednakże zanim dotarli do Rzymu, papież zmarł. Jego następca, Hadrian II przyjął braci serdecznie, nakazał udzielić święceń ich uczniom, a słowiańskie księgi liturgiczne złożyć pod ołtarzem Najświętszej Marii Panny. Przebywając w Rzymie, Konstantyn wstąpił do jednego z greckich klasztorów i w grudniu 868 roku przyjął zakonne imię Cyryl. Zmarł tamże 14 lutego 869 roku, powierzając Metodemu kontynuację ewangelizacji Słowian.

Kult W ikonografii Cyryl przedstawiany jest w todze profesora, trzymając księgę, zapisaną cyrylicą. Na prawosławnych ikonach jest niekiedy ukazywany, podobnie jak brat, w stroju biskupim, chociaż nigdy nie został na biskupa wyświęcony. Ich atrybutami są: zwój z cyrylicą, kielich, krzyż i księga. W 1980 roku zostali ogłoszeni współpatronami Europy, wraz z Benedyktem z Nursji.