Podstawa wymiaru zasiłku Minimalna wartość zasiłku macierzyńskiego to 1000 zł netto (minimum gwarantowane przez państwo). Minimum to otrzymają osoby bezrobotne, które są zarejestrowane w urzędzie pracy, oraz osoby, które pracują, ale nie mają opłaconych składek na ubezpieczenie chorobowe (osoby pracujące na podstawie umowy o dzieło, rolnicy, studenci). To oznacza, że żadna kobieta, która urodziła dziecko, nie pozostanie zupełnie bez środków do życia. Zasiłek macierzyński otrzyma każda niezależnie od tego, czy ma pracę, czy też jest bezrobotna. Podstawą wypłaty zasiłku jest akt urodzenia dziecka.
W przypadku osób, które mają opłacane składki chorobowe (są pracownikami lub opłacają składki, prowadząc działalność zarobkową), wysokość zasiłku macierzyńskiego jest uzależniona między innymi od zarobków, czyli od tzw. podstawy zasiłku. Podstawą jest (w dużym skrócie) średnie miesięczne wynagrodzenie pracownika obliczone z 12 następujących po sobie miesięcy kalendarzowych poprzedzających urlop macierzyński. Im wyższa podstawa (wyższe zarobki), tym wyższy zasiłek. Jeżeli zasiłek wyliczony z podstawy (pomniejszony o podatek dochodowy) miałaby być niższy niż 1000 zł netto (wysokość tzw.