Historia powstania i budowa Postanowienia traktatu wersalskiego, nakładające ograniczenia na rozwój niemieckich sił zbrojnych po I wojnie światowej, zezwalały Niemcom na posiadanie jedynie sześciu krążowników, o maksymalnej wyporności 6000 ton i kalibrze dział 150 mm, które mogły być wymieniane na nowe jednostki po 20 latach od wodowania. Pierwszy nowo zbudowany po wojnie krążownik „Emden” stanowił jedynie modyfikację projektów z okresu I wojny światowej i dlatego równolegle z jego budową podjęto w 1924 roku w Oddziale Konstrukcyjnym Marynarki (Marinekonstruktionsabteilung) prace projektowe nad całkiem nowymi okrętami, pod kierownictwem inżyniera Albrechta EhrenbergaS. Brzeziński, Przegląd.... W odróżnieniu od „Emdena” zdecydowano się na zastosowanie nowoczesnej artylerii w wieżach. Przy zachowaniu ograniczonej wyporności starano się zbudować jak najsilniej uzbrojone i najszybsze okręty, które mogłyby służyć zarówno do prowadzenia rozpoznania na rzecz sił głównych floty, jak i pełnić samodzielne zadania rajderskie na oceanach.