Straż Narodowa – miejska organizacja paramilitarna o prawicowym zabarwieniu politycznym, utworzona w Warszawie pod egidą magistratu w sierpniu i wrześniu 1918 na potrzeby obrony porządku społecznego i „walki z bolszewizmem”, zlikwidowana po nieudanym puczu Januszajtisa w połowie stycznia 1919. Jej podstawą były warszawska organizacja Sokoła, antysemickie Towarzystwo „Rozwój” Tadeusza Dymowskiego i organizacja dowborczyków.

Geneza i struktura Inicjatorem powołania formacji był adwokat Leonard Tallen-Wilczewski, wpływowy członek Sekretariatu pasywistycznego (prorosyjskiego) Międzypartyjnego Koła Politycznego (MKP) z ramienia Stronnictwa Polityki Realnej (SPR), którego był od października 1917 wiceprezesem, w 1918 członek Rady Stanu z nominacji Rady Regencyjnej.

Pierwszym dowódcą Straży Narodowej był płk Jan Wroczyński, od listopada 1918 zastąpił go płk Bolesław Jaźwiński. Obaj należeli do Tajnej Rady Wojskowej skupiającej dowborczyków w Warszawie pod przywództwem gen. Wacława Iwaszkiewicza. Po odzyskaniu niepodległości była utrzymywana przez miasto i wspomagała Milicję Miejską. Jej struktury stanowiło pięć rejonów, każdy utworzony na obszarze kilku dotychczasowych komisariatów (jednostek podziału administracyjnego Warszawy powołanych w 1916).