bezrobocie, alkoholizm, narkomania, bezradność w kwestiach opiekuńczych i wychowawczych lub prowadzeniu gospodarstwa domowego.
W kontrakcie socjalnym najpierw ocenia się sytuację rodziny i jej niewykorzystany potencjał. Na tej podstawie formułowane są cele, które osoba lub rodzina ma osiągnąć, celem przezwyciężenia swoich trudności. Narzędzie określa też uprawnienia i zobowiązania stron. W tym kontekście kontrakt socjalny może być zawarty tylko na określonym etapie pracy z indywidualnym przypadkiem, po pełnym rozpoznaniu jego możliwości, potencjałów i ograniczeń. Zawierając umowę, przedstawiciel jednostki pomocy społecznej uwzględnić musi gotowość osób do współpracy w rozwiązywaniu swoich problemów. Naturalnym zjawiskiem jest powstawanie pewnych oporów w osobach przed podpisaniem dokumentu, co jest polem do odpowiedniego zmotywowania uczestnikaPiotr Domaradzki, Kontrakt socjalny szansą zwiększenia skuteczności pracy socjalnej, w: red. Lidia Leońska, Efektywność, skuteczność i jakość działań w pomocy społecznej, MOPR w Poznaniu, Poznań, 2005, s.53.