Joanna Elżbieta Nalewajko-Kulikov (ur. 19 kwietnia 1976 w Warszawie) – polska historyczka, profesor nauk humanistycznych, pracowniczka naukowa w Instytucie Historii im. Tadeusza Manteuffla Polskiej Akademii Nauk, specjalistka z zakresu historii Żydów wschodnioeuropejskich XIX i XX w. oraz historia kultury i języka jidysz.
Życiorys W 2001 uzyskała dyplom magistra kulturoznawstwa ze specjalizacją hebraistyka w Instytucie Orientalistycznym Uniwersytetu Warszawskiego i Kolegium Międzywydziałowych Indywidualnych Studiów Humanistycznych na podstawie pracy Żydzi po „stronie aryjskiej” w Warszawie w świetle pamiętników i wspomnień (12.10.1940–1.08.1944). W 2007 w Instytucie Historii im. Tadeusza Manteuffla Polskiej Akademii Nauk (IH PAN) obroniła doktorat z historii na podstawie pracy Od chederu do partii. Biografia żydowskiego komunisty na przykładzie Dawida Sfarda (1905–1981) (promotor: Jerzy Wojciech Borejsza). W 2017 – również w IH PAN – uzyskała habilitację na podstawie książki Mówić we własnym imieniu. Prasa jidyszowa a tworzenie żydowskiej tożsamości narodowej (do 1918 roku).