Istotny dla struktury parlamentu jest natomiast ustrój terytorialny – w federacjach nie funkcjonują parlamenty jednoizbowe, z wyjątkami – Komory, Mikronezja, Wenezuela, Zjednoczone Emiraty Arabskie, St. Kitts i Nevis.

Występowanie jednoizbowości może się wywodzić z początkowego takiego kształtu parlamentu bądź zniesienia drugiej izby. Jednoizbowe parlamenty częściej są spotykane częściej w niestabilnych demokracjach, systemach niedemokratycznych. W demokratycznych systemach rządów zniesienie drugiej izby jest trudniejsze ze względu na procedury. Usunięto ją w Chorwacji, Danii, Islandii, Nowej Zelandii, Norwegii, Szwecji. Parlamenty jednoizbowe (unikameralizm) występują, np. w Danii, Finlandii, Grecji, Portugalii czy Szwecji.

Uniwersalne przesłanki jednoizbowości:

Usprawnienie i przyśpieszenie procesów decyzyjnych Wyeliminowanie niebezpieczeństwa konfliktu pomiędzy dwiema izbami, destabilizującymi pracę parlamentu Wzmocnienie demokratycznej legitymacji organu przedstawicielskiego wynikającego z usunięcia drugiej, mniej demokratycznej izby Większa przejrzystość prac parlamentarnych, ułatwiająca egzekwowanie przez wyborców odpowiedzialności politycznej Mniejsze koszty funkcjonowania parlamentu