żywicielowi związek ten przynosi wyłącznie szkody (straty substancji odżywczych, destrukcja tkanek, zatrucie produktami przemiany materii pasożyta itp.). Pasożyt może doprowadzić organizm żywiciela do wyniszczenia, a nawet śmierci.
Im układ pasożyt-żywiciel trwa dłużej, tym jest bardziej stabilny. Znane są przypadki przejść między pasożytnictwem a innymi formami współżycia organizmów, np. komensalizmem.
Rodzaje pasożytnictwa thumb|Dirofilaria immitis – pasożyt wewnętrzny ssaków thumb|Komar tygrysi na ludzkiej skórze Ze względu na przestrzenne relacje pomiędzy gospodarzem a pasożytem wyróżnia się: pasożytnictwo zewnętrzne – pasożyt (zwany ektopasożytem, ectoparasita lub zewnętrzniakiem) pozostaje przyczepiony do zewnętrznej powierzchni ciała gospodarza lub przebywa w jamach komunikujących się ze środowiskiem zewnętrznym (np. jama gębowa, jamy skrzelowe), nie tracąc kontaktu ze środowiskiem zewnętrznym (np. pchły, pijawki, kleszcze, kanianka). pasożytnictwo wewnętrzne – pasożyt (zwany endopasożytem, endoparasita lub wnętrzniakiem) przebywa całkowicie wewnątrz ciała gospodarza, między- lub wewnątrztkankowo (np. tasiemiec, zarodziec zimnicy), a nawet wnika do komórek (pasożyt wewnątrzkomórkowy). W razie śmierci żywiciela ginie także pasożyt. Z tego powodu pasożyty starają się pozostawiać swego żywiciela przy życiu, np.