Po pokoju w Nystad w 1721 r. władza królewska znów została osłabiona. Pokój ten zakończył III wojnę północną, w której zwycięstwo odniosła armia rosyjska. Na mocy jego postanowień, Szwecja utraciła Ingrię, Karelie, Estonię i Inflanty oraz została zobowiązana do wypłaty reparacji wojennych Rosji. Wydarzenie to uznaje się za kres mocarstwowych aspiracji Szwecji. Zapoczątkowany w tym czasie okres wielkich zmian zakończył się wraz z powstaniem przeciwko Gustawowi III oraz utratą Finlandii i Wysp Alandzkich w 1809 roku. Datę tę można uznać za kres wojowniczości i ekspansji, które dominowały w polityce Szwecji od czasów wikingów. Od tej pory Szwecja wkroczyła na drogę pokoju. Polityka neutralności jest konsekwentnie realizowana do czasów współczesnych.
W XIX w. utrwaliły się w Szwecji stosunki kapitalistyczne, nastąpił wzrost znaczenia burżuazji i liberalizmu mieszczańskiego. Przeprowadzono wiele reform wewnętrznych, również w sferze samorządu terytorialnego. W wyniku zmian przeprowadzonych w 1807 i 1843 r. samorządy lokalne wsi uzyskały w miarę jednolitą postać, natomiast formy samorządów miejskich zostały uregulowane przez odrębne dla każdego miasta akty wewnętrzne. Momentem przełomowym w historii szwedzkiego samorządu terytorialnego był rok 1862. W tym czasie weszło w życie zarządzenie o samorządach lokalnych.