Odtąd nadawany był przez Radę Państwa jako wyróżnienie dla najbardziej zasłużonych górników, nadgórników, techników i inżynierów górniczych, zatrudnionym w górnictwie węglowym, rud i kruszców, soli kuchennej, glinki ogniotrwałej i glin szlachetnych, kaolinów, magnezytów i gipsów, którzy w okresie wieloletniej pracy w górnictwie pod ziemią wyróżnili się osiągnięciami w dziedzinie wydajności pracy, zwiększenia wydobycia, inicjowania i rozwoju współzawodnictwa pracy, ulepszania metod pracy, wprowadzania i upowszechniania postępu technicznego, obniżki kosztów własnych, poprawy warunków bezpieczeństwa i higieny pracy. Odznakę noszono po prawej stronie piersi, przed Medalem 10-lecia Polski LudowejUchwała Rady Państwa z dnia 9 listopada 1955 r. w sprawie tytułu honorowego „Zasłużony Górnik Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej” ().

Od 1957 tytuł przyznawano również najbardziej zasłużonym górnikom (skalnikom), technikom i inżynierom górniczym zatrudnionym w górnictwie skalnym (kamieniołomach), którzy w okresie wieloletniej pracy wyróżnili się takimi osiągnięciami, jak pozostali pracownicy opisani powyżejUchwała Rady Państwa z dnia 1 lutego 1957 r.