Energia potencjalna sprężystości jest więc proporcjonalna do kwadratu odkształcenia x układu od położenia równowagi. Układ wytrącony od położenia równowagi i pozostawiony działaniu sił sprężystych będzie wykonywał drgania oscylacyjne: zmieniające się w czasie odkształcenie będzie oznaczać zmieniającą się w czasie jego energię potencjalną sprężystości.
Energia potencjalna a siła Jeżeli znany jest rozkład przestrzenny energii potencjalnej danego układu ciał, to można wyznaczyć siłę działającą na to ciało (układ ciał) obliczając gradient energii potencjalnej
Punkty równowagi układu Jeżeli dla pewnego położenia układu w przestrzeni (lub dla pewnej konfiguracji ) energia potencjalna osiąga lokalne ekstremum, to gradient energii potencjalnej zeruje się
czyli znikają siły działające na ciało. Położenie jest więc położeniem równowagi układu. Jeśli jest to minimum energii potencjalnej – równowaga jest trwała, gdyż nawet niewielkie odejście od powoduje pojawienie się siły, sprowadzającej układ do stanu równowagi;