Joanna Iwona Czaplińska (ur. 1961Data urodzenia w katalogu Biblioteki Narodowej w Warszawie [on-line] [dostęp: 20.05.2016]) – polska filolog, bohemistka, specjalizująca się w literaturoznawstwie czeskim i filologii słowiańskiej; nauczycielka akademicka związana z uczelniami w Szczecinie i Opolu, profesor nauk humanistycznych.
Życiorys Urodziła się w 1961 roku. W latach 1977–1979 mieszkała w Pradze, gdzie uczęszczała do szkoły podstawowej i średniej (Gymnázium Wilhelma Piecka), po powrocie do Polski i pomyślnie zdanym egzaminie maturalny podjęła studia filologiczne na Uniwersytecie Śląskim w Katowicach, gdzie uzyskała tytuł zawodowy magistra [on-line] [dostęp: 20.05.2016]. Tam też kontynuowała dalsze kształcenie uzyskując w 1998 roku stopień naukowy doktora nauk humanistycznych w zakresie literaturoznawstwa na podstawie pracy pt. Dystopia na tle czeskiej fantastyki naukowej lat 70 i 80 naszego wieku, której promotorem był prof. Józef Zarek. W 2007 roku Rada Wydziału Filologicznego Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie nadała jej stopień naukowy doktora habilitowanego nauk humanistycznych w zakresie literaturoznawstw o specjalności filologia słowiańska.