Andrzej Kowalczyk (ur. 16 lutego 1950 w Krasnosielcu) – polski hydrogeolog, nauczyciel akademicki, profesor nauk o Ziemi, w latach 2008–2016 prorektor ds. nauki i współpracy z gospodarką Uniwersytetu Śląskiego, w kadencji 2016–2020 rektor tej uczelni.
Życiorys Studia geologiczne w specjalności hydrogeologia i geologia inżynierska ukończył w 1973 na Wydziale Geologii Uniwersytetu Warszawskiego. Doktorat w zakresie nauk technicznych obronił na Politechnice Wrocławskiej w 1983, zaś stopień doktora habilitowanego nauk o Ziemi uzyskał na Wydziale Nauk o Ziemi UŚ w 2004. 18 kwietnia 2011 otrzymał tytuł profesora nauk o Ziemi.
W latach 1973–1975 pracował jako asystent projektanta w urzędzie wojewódzkim w Olsztynie oraz w przedsiębiorstwie geologicznym w Krakowie. Od 1975 zawodowo związany z Uniwersytetem Śląskim. Pracował jako wykładowca w Algierii – w latach 1986–1987 w Ecole des Mines w Miljanie, a w okresie 1987–1991 w Institut de I’Hydraulique w Szalifie. W 1991 został adiunktem w Katedrze Hydrogeologii i Geologii Inżynierskiej Wydziale Nauk o Ziemi UŚ, w 2007 objął stanowisko profesorskie.