– japoński film z 1954 roku w reżyserii Hiroshiego Inagaki, nagrodzony w 1955 roku Oscarem dla najlepszego filmu nieanglojęzycznego.

Film stanowi pierwszą część tzw. trylogii samurajskiej Inagakiego, której bohaterem jest słynny rōnin Musashi Miyamoto, żyjący w pierwszej połowie XVII wieku. We wszystkich trzech filmach w jego rolę wciela się Toshirō Mifune. Pozostałe dwie części to: Pojedynek w świątyni Ichijō-ji (1955) i Pojedynek na wyspie Ganryū (1956).

Fabuła Pierwsza część trylogii przedstawia początki działalności Miyamoto i ukazuje, jak z biednego wieśniaka stał się samurajem. Na początku filmu Takezō, bo tak brzmiało prawdziwe imię bohatera, wraz ze swoim przyjacielem Matahachim wyruszają na wojnę i biorą udział w bitwie pod Sekigaharą, gdzie jednak znajdują się po stronie przegranych. W efekcie Takezō i Matahachi muszą się ukrywać, aby uniknąć egzekucji. Trafiają do domu pewnej wdowy, mającej wchodzącą właśnie w dorosłość córkę. Tutaj drogi bohaterów rozchodzą się. Matahachi, nie bacząc na wcześniejsze zaręczyny z dziewczyną z rodzinnej wsi, postanawia związać się z córką wdowy i zapewnić sobie dobrobyt i bezpieczeństwo u jej boku. Tymczasem Takezō wyrusza w śmiertelnie niebezpieczną podróż do domu, aby powiedzieć niedoszłej żonie Matahachiego, że jej ukochany nie zginął, lecz na razie do niej nie wróci.