Józef Banaszak (ur. 19 marca 1947 w Lednogórze) – prof. dr hab., zoolog, ekolog, znawca europejskich pszczół, autor (współautor i redaktor) ponad 350 publikacji, w tym 40 książek.
Życiorys W 1989 związał się zawodowo z Wyższą Szkołą Pedagogiczną w Bydgoszczy, gdzie otrzymał tytuł profesorski, a w latach 1996–1999 pełnił funkcję rektora. Podjął wówczas starania o przekształcenie uczelni w akademię, a w dalszej perspektywie uniwersytet, przyczynił się także do uruchomienia Muzeum Dyplomacji i Uchodźstwa PolskiegoJózef Banaszak, Wybrałem Bydgoszcz, Bydgoszcz 2011, passim.. Dyrektor Instytutu Biologii Środowiska Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy. Redaktor naczelny Polskiego Pisma Entomologicznego (od 2005). Członek Honorowy Polskiego Towarzystwa Entomologicznego. W 2014 r. otrzymał Nagrodę Literacką im. Klemensa Janickiego za zasługi dla kultury polskiej oraz Nagrodę im. Witolda Hulewicza, przyznawaną przez Zarząd Warszawski Związku Literatów Polskich, za dwa tomy swoich dzienników (Wybrałem Bydgoszcz : dzienniki 1989-2009 oraz Pochwała codzienności : dzienniki 2009-2013). W kolejnych latach ogłosił kolejne tomy dzienników, w tym jeden, dotyczący okresu poznańskiego, chronologicznie wcześniejszy (Mój Poznań. Dzienniki 1975–1988, Poznań 2017; Dni zwykłe, dni niezwykłe.