Do końca 1904 stowarzyszenie liczyło osiem tysięcy członków i było organizacją silniejszą niż działające w Petersburgu podziemne grupy socjaldemokratyczne. Charakter organizacji wykroczył poza oczekiwania rosyjskiej policji, gdyż jej liderzy szczerze zaangażowali się w obronę praw robotników. Początkowo Gapon nie miał przy tym szczegółowego planu rozwoju organizacji. Zdaniem Bazylowa jego projekty z nią związane nie wykraczały poza prezentowane wcześniej plany stworzenia sieci hoteli robotniczych i organizowania pożytecznych form spędzania wolnego czasu przez proletariat. Zarówno ten autor, jak i Abraham Asher zdecydowanie odrzucają pogląd, forsowany przez wczesną radziecką historiografię, jakoby Gapon świadomie zamierzał doprowadzić do masakry robotników, do jakiej ostatecznie doszło w czasie krwawej niedzieli. Również Richard Pipes twierdzi, że W oczach władz Gapon był nie tyle agentem policji, ile "fanatycznym socjalistą" wykorzystującym poparcie policji dla własnych rewolucyjnych celówR. Pipes, Rewolucja Rosyjska Warszawa 2006 s. 24n.. W końcu 1904 r., gdy nastroje wśród robotników petersburskich były coraz bardziej napięte, Gapon zaczął przyjmować do organizacji również robotników narodowości innej niż rosyjska (wbrew statutowi organizacji), starał się mobilizować kobiety.
Źródło i licencja
Fragment artykułu Wikipedia — Gieorgij Gapon · historia autorów.
Tekst: CC BY-SA 4.0. Wydzielono fragment z dłuższego artykułu.