Stało się jasne, że rola służb sztabowych – zarówno w czasie pokoju (szkolenie, planowanie) jak i działań wojennych – jest coraz bardziej znacząca i wymaga specjalnie przygotowanych kadr oficerskich.
Opracowanie rozwiązania W 1830 roku pozostający na służbie carskiej teoretyk wojskowy i historyk Antoine-Henri Jomini opracował koncepcję i projekt organizacyjny odpowiadającej potrzebom sztabów ośrodka szkoleniowo-badawczego – projekt rozporządzenia o akademii wojskowej oraz raport, który skierował do cara Mikołaja I.
Według statutu akademii miała ona powstać w Petersburgu przy sztabie głównym, celem przygotowania oficerów do służby sztabowej oraz „rozpowszechniania wiedzy wojskowej”.
Otwarcie Uroczyste otwarcie Imperatorskiej Akademii Wojskowej w 1832 roku nastąpiło w dniu Świętego Jerzego Zwycięzcy – 26 listopada (8 grudnia), a dzień ten stał się następnie dniem święta uczelni. Ceremonia, z udziałem cara, następcy tronu, dużych grup wyższych urzędników wojskowych i cywilnych z Rosji i spoza jej granic przyjęła formę ważnego aktu stanu.
Nazwa uczelni oficjalna nazwa w momencie powstania w 1832 Imperatorska Akademia Wojskowa (ros. Императорская военная академия), od 1855 Nikołajewska Akademia Sztabu Generalnego (ros.