Zarówno syn Tytusa – Ludwik jak i jego wnuk Stefan Chałubiński skutecznie walczyli o zachowanie własności tego gruntu jak i jego nienaruszalności jako cennego zespołu przyrodniczego. Ostatecznie w 2000 r. – rok przed śmiercią Stefana Chałubińskiego – za zgodą Marszałka województwa małopolskiego – utworzony został pomnik przyrody „Las Chałubińskich”. Jest to pierwszy w powojennej Polsce, pozostający prywatną własnością obszar leśny o charakterze rezerwatowym, chroniony prawnie na wniosek właścicieli.

Charakterystyka przyrodnicza Historycznie w Kotlinie Zakopiańskiej lasy zajmowały ponad 90% powierzchni, ale wraz z postępującą urbanizacją Zakopane zmieniało się w teren bezleśny. Od czasu II wojny światowej lesistość Zakopanego obniżyła się z 40% do 12%.

Rezerwat obejmuje płat doskonale zachowanej buczyny karpackiej (Dentario glandulose-Fagetum) z większością typowych dla tego zbiorowiska gatunków drzew i roślin zielnych.